1. Γιατί οι Συναρτήσεις Είναι το «Όπλο» σου

Στο Excel, οι συναρτήσεις είναι ο τρόπος να:

  • Συνδυάζεις δεδομένα από πολλαπλούς πίνακες

  • Φιλτράρεις και υπολογίζεις υπό συνθήκες

  • Μετασχηματίζεις κείμενο και αριθμούς

  • Αυτοματοποιείς επαναλαμβανόμενες εργασίες

💡 Κανόνας: Αν κάνεις κάτι πάνω από 2 φορές με το χέρι → γράψε συνάρτηση.


 

2. VLOOKUP — Ο Κλασικός Συνδυασμός

Τι κάνει: Ψάχνει μια τιμή σε έναν πίνακα και επιστρέφει μια τιμή από άλλη στήλη.

Σύνταξη:

=VLOOKUP(τιμή_αναζήτησης, πίνακας, αριθμός_στήλης, FALSE)

Παράδειγμα:
Έχεις δύο πίνακες:

  • Πίνακας Α: Order ID, Customer ID, Product

  • Πίνακας Β: Customer ID, Customer Name, City

Θέλεις να φέρεις το Customer Name στον Πίνακα Α:

=VLOOKUP(B2, Πίνακας_Β, 2, FALSE)

⚠️ Περιορισμοί:

  • Μόνο δεξιά — ψάχνει αριστερά προς δεξιά

  • Ακριβής αντιστοίχιση — πάντα FALSE (ή 0)

  • Πρώτη στήλη — η στήλη αναζήτησης πρέπει να είναι η πρώτη

Νέα εναλλακτική: XLOOKUP (Excel 365)

=XLOOKUP(τιμή_αναζήτησης, πίνακας_αναζήτησης, πίνακας_επιστροφής)

Πλεονεκτήματα:

  • ✅ Ψάχνει προς όλες τις κατευθύνσεις

  • ✅ Πιο απλή σύνταξη

  • ✅ Default: ακριβής αντιστοίχιση

💡 Tip: Αν έχεις Excel 365 → χρησιμοποίησε XLOOKUP. Αν έχεις παλιότερο → VLOOKUP.


 

3. IF — Λογικές Αποφάσεις

Τι κάνει: Επιστρέφει μια τιμή αν μια συνθήκη είναι αληθής, άλλη αν είναι ψευδής.

Σύνταξη:

=IF(συνθήκη, τιμή_αν_αληθές, τιμή_αν_ψευδές)

Παράδειγμα:

=IF(C2>1000, "Υψηλή Πώληση", "Χαμηλή Πώληση")

Σύνθετη λογική:

  • AND: =IF(AND(A2>100, B2<50), "Ναι", "Όχι")

  • OR: =IF(OR(A2="Αθήνα", A2="Θεσσαλονίκη"), "Μεγάλη Πόλη", "Άλλη")

IFS — Πολλαπλές Συνθήκες με Καθαρό Τρόπο

Οι IFS είναι η σύγχρονη έκδοση των πολλαπλών IF. Αντί να γράφεις:

=IF(A2>1000, "A", IF(A2>500, "B", IF(A2>100, "C", "D")))

Γράφεις:

=IFS(A2>1000, "A", A2>500, "B", A2>100, "C", TRUE, "D")

Σύνταξη:

=IFS(συνθήκη1, τιμή1, συνθήκη2, τιμή2, ..., TRUE, default)

Πώς δουλεύει:

  • Ελέγχει τη 1η συνθήκη → αν αληθής, επιστρέφει την 1η τιμή

  • Αν όχι, πάει στη 2η → κ.ο.κ.

  • TRUE στο τέλος = default (αν καμία δεν είναι αληθής)

⚠️ Προσοχή:

  • Η σειρά έχει σημασία — βάλε τις πιο αυστηρές συνθήκες πρώτες

  • Πάντα βάλε TRUE στο τέλος για να μην πάρεις #N/A

Παραδείγματα:

=IFS(A2>=90, "A", A2>=80, "B", A2>=70, "C", A2>=60, "D", TRUE, "F")
 
=IFS(SUMIFS(Sales, Customer, A2)>10000, "VIP", SUMIFS(Sales, Customer, A2)>5000, "Gold", TRUE, "Standard")

💡 Tip: Οι IFS δουλεύουν σε Excel 2019+ και Excel 365. Αν έχεις παλιότερη έκδοση, χρησιμοποίησε πολλαπλά IF.

Σύγκριση IF vs IFS:

IF (παλιό) IFS (νέο)
=IF(A2>1000, "A", IF(A2>500, "B", IF(A2>100, "C", "D"))) =IFS(A2>1000, "A", A2>500, "B", A2>100, "C", TRUE, "D")
Δύσκολο να διαβαστεί ✅ Καθαρό

 

4. SUMIFS — Αθροίσματα υπό Συνθήκη

Τι κάνει: Αθροίζει τιμές που πληρούν πολλαπλές συνθήκες.

Σύνταξη:

=SUMIFS(άθροισμα_περιοχή, περιοχή_συνθήκης1, συνθήκη1, ...)

Παράδειγμα:
Άθροισε τις πωλήσεις για Technology στην Αθήνα:

=SUMIFS(Sales, Category, "Technology", City, "Αθήνα")

Παραλλαγές:

  • COUNTIFS: Μετράει αντί να αθροίζει

  • AVERAGEIFS: Μέσος όρος υπό συνθήκη


 

5. Text Functions

Συνάρτηση Τι κάνει Παράδειγμα
LEFT(A2, 3) Πρώτους 3 χαρακτήρες «Αθήνα» → «Αθή»
RIGHT(A2, 3) Τελευταίους 3 «Αθήνα» → «ήνα»
MID(A2, 2, 3) Από θέση 2, 3 χαρακτήρες «Αθήνα» → «θήν»
CONCAT(A2, " ", B2) Ενώνει κείμενα «Γιώργος Παπαδόπουλος»
TEXTJOIN(", ", TRUE, A2:A5) Ενώνει λίστα με διαχωριστικό «Α, Β, Γ»
UPPER(A2) Κεφαλαία «ΑΘΗΝΑ»
LOWER(A2) Πεζά «αθήνα»
PROPER(A2) Κεφαλαίο πρώτο «Αθήνα»

 

6. Συνδυασμός Συναρτήσεων — Παραδείγματα

Παράδειγμα 1: Κατηγοριοποίηση πελατών

=IF(SUMIFS(Sales, Customer, A2)>10000, "VIP", "Κανονικός")

Παράδειγμα 2: Εύρεση τιμής με VLOOKUP + IFERROR

=IFERROR(VLOOKUP(A2, Products, 3, FALSE), "Δεν βρέθηκε")

Παράδειγμα 3: Καθαρισμός + μετασχηματισμός

=PROPER(TRIM(A2))

Παράδειγμα 4: Συνδυασμός IFS + SUMIFS

=IFS(SUMIFS(Sales, Customer, A2)>10000, "VIP", SUMIFS(Sales, Customer, A2)>5000, "Gold", TRUE, "Standard")